Poziomy znajomości języka – co to jest i dlaczego jest to dość kontrowersyjny podział

Jeśli kiedykolwiek uczyłeś się języka obcego, z pewnością spotkałeś się z oznaczeniami typu A1, B2 czy C1. Kiedyś zrobiłam test poziomujący z polskiego — mojego języka ojczystego — i wyszło mi A2. To dało mi do myślenia czym właściwie są te poziomy i jak je interpretować. Uczę języków od 8 lat i widzę, że moi uczniowie często albo zaniżają swój poziom (“nie, ja to jeszcze B1 na pewno”), albo mają nierówne umiejętności — świetnie czytają, ale mówienie blokuje. Dlatego warto rozumieć co te oznaczenia naprawdę znaczą.

Co to są poziomy znajomości języka i dlaczego są ważne?

Poziomy znajomości języka to miara, która pozwala określić, na jakim etapie znajomości języka obcego jesteśmy. Najpopularniejszą w Europie skalą jest tzw. CEFR (Common European Framework of Reference for Languages), która dzieli umiejętności językowe na poziomy od A1 (podstawowy) do C2 (zaawansowany). Istnieje także poziom A0, który oznacza zupełne podstawy, jednak nie jest on zawsze formalnie uwzględniany.

Warto również wiedzieć, że często pojawiają się połówki oraz poziomy z plusikami, takie jak np. A1+. Różnie się takie poziomy nazywa, ale szukając materiałów lub kursów do nauki języków obcych możesz się również z takim oznaczeniem spotkać.

Jak podzielić poziomy CEFR?

  • A1, A2 – poziomy podstawowe, dla osób rozpoczynających naukę.

  • B1, B2 – poziomy średnio zaawansowane, dające większą swobodę komunikacji.

  • C1, C2 – poziomy zaawansowane, pozwalające na pełne użycie języka w niemal każdej sytuacji.

Warto dodać, że czasem spotyka się także oznaczenia pośrednie, jak np. B1+, które wskazują na etap pomiędzy standardowymi poziomami.

Czy wszystkie umiejętności językowe rozwijają się równomiernie?

Rzadko zdarza się, aby nasze umiejętności mówienia, czytania, pisania i słuchania były na identycznym poziomie. Zazwyczaj lepiej radzimy sobie z tzw. biernymi umiejętnościami (czytanie, słuchanie), a aktywne (mówienie, pisanie) są nieco słabsze. Te różnice można jednak wyrównać dzięki regularnym ćwiczeniom, o czym moi uczniowie wiedzą doskonale, bo regularnie ich zachęcam do poświęcenia uwagi temu, co im idzie najgorzej i najczęściej właśnie u nich to jest mówienie.

Wybór materiałów do nauki na różnych poziomach

Przy wyborze książek i materiałów edukacyjnych warto zwracać uwagę na oznaczenia poziomów. Na początku nauki (A1, A2) dobrze sprawdzają się samouczki. Na poziomach średnich (B1, B2) warto sięgnąć po repetytoria gramatyczne i leksykalne. Na zaawansowanych etapach (C1, C2) pomocne będą jednak bardziej zaawansowane wersje tych materiałów.

Istnieją także publikacje obejmujące wiele poziomów naraz. Ich przydatność zależy od naszych oczekiwań – mogą być świetnym narzędziem, jeśli zależy nam na przyswojeniu konkretnej grupy słownictwa czy struktur gramatycznych.

Jako właścicielka szkoły językowej oraz poliglotka zauważyłam jednak, że bardzo często na wyższych poziomach uczniowie mają kłopot ze znalezieniem takich materiałów, które autentycznie przyniosą im efekt. Często jest tak, że ktoś wszystko rozumie, świetnie mówi, ale gdzieś jednak ma nadal wrażenie, że nie daje rady językowo tak, jakby chciał. Na zajęciach z angielskiego jest to dość częsty problem, bo z tym językiem większość osób jakiś kontakt miała już, więc ciężko jest samodzielnie dobrać takie materiały, które naprawdę będą przynosić efekty, a nie tylko zajmować czas udawaniem, że coś się robi (autentyczny scenariusz wielu osób i to nie tylko na moich zajęciach).

Brak widocznych efektów nauki – co wtedy?

W miarę postępów w nauce języka łatwo wpaść w pułapkę myślenia, że nie robimy żadnych postępów. To uczucie wynika z tego, że po opanowaniu podstaw (najczęściej używanych słów i konstrukcji) efekty stają się mniej widoczne. W takich chwilach warto zrobić test poziomujący, który pokaże, czy faktycznie się rozwijamy.

Uczniom najczęściej polecam przeczytanie materiałów, które mieliśmy na zajęciach już jakiś czas wcześniej, np. kilka miesięcy wcześniej. Kiedyś dany tekst był trudny, ale po przeczytaniu go w późniejszym okresie często się okazuje, że nagle czytanie tego tekstu nie stanowi już problemu, a zadania można zrobić w przeciągu chwili, a nie godzin.

Jest to oczywiście trochę przesada jeśli chodzi o opis, ale wiąże się to z jedną rzeczą – samemu postać najlepiej widać wtedy, gdy patrzymy na swoją drogę wstecz. Zawsze znajdzie się słówko, którego nie znamy, lub które ciągle wypada nam z głowy, ale jeśli zobaczymy na “the road so far” (drogę do tej pory), jak to się pokazuje co początek każdego serialu Supernatural to wtedy nagle okazuje się, że ten postęp i polepszenie znajomości języka obcego jednak jest.

Testy poziomujące – narzędzie motywacyjne

Test poziomujący może być doskonałym narzędziem motywacyjnym, o ile traktujemy go z przymrużeniem oka. Wyniki nie zawsze są idealnie zgodne z rzeczywistością, ale pozwalają zobaczyć postępy na przestrzeni czasu oraz sprawdzić jakie konstrukcje wymagają przećwiczenia przez nas. Często na zajęciach maturalnych w połowie semestru robimy z uczniami testy poziomujące, bo często oparte są one na najważniejszych konstrukcjach pojawiających się na damym poziomie językowym.

Co więcej, choć jestem native speakerem języka polskiego, pewne testy oceniły moją znajomość języka na poziomie A2. Wyniki z tych tekstów trzeba więc traktować jako wskazówkę, a nie ostateczny wyznacznik naszej znajomości języka obcego. Może to być w pozytywną stronę tj. test pokaże nam lepszy poziom językowy niż jest w rzeczywistości lub też właśnie może być odwrotnie i otrzymany wynik nas załamie. Tak właśnie stało się do pewnego stopnia po otrzymaniu wyniku z języka polskiego, co można sprawdzić w filmie poniżej.

Poziomy znajomości języka – podsumowanie i co naprawdę jest najważniejsze w nauce

Poziomy znajomości języka to świetne narzędzie do oceny naszych postępów i wyboru odpowiednich materiałów do nauki. Pamiętaj jednak, że każdy rozwija się w swoim tempie, a brak widocznych efektów nie oznacza braku postępów. Testy poziomujące, regularne ćwiczenia i odpowiednio dobrane materiały pomogą Ci efektywnie rozwijać umiejętności językowe, ale to nie jedyna kwestia, o której musisz pamiętać podczas nauki języka obcego.

Najważniejsza zawsze jest umiejętność komunikacji w danym języku obcym. Nawet jeśli mamy certyfikat na poziomie C2, ale nigdy nie rozmawialiśmy w tym języku to nasza sytuacja się nie zmieni. Z drugiej strony jest na szczęście też odwrotnie, możemy mieć poziom A1 i świetnie komunikować się w podstawowym zakresie za granicą, bo ćwiczyliśmy tę umiejętność od samego początku. Na zajęciach to jest zawsze mój priorytet tj. taka pomoc w nauce języka obcego, byś od razu zaczął/zaczęła mówić, ale również by przekonać Cię, że poziom C2 nie zawsze jest właściwym celem przy nauce języka obcego.

Ucz się języka obcego z Keitah!

Chcesz nauczyć się języka obcego od podstaw lub wzbogacić to, co już potrafisz, by lepiej się porozumiewać?

Jeśli twoja odpowiedź brzmi tak, z chęcią pomogę Ci przejść zarówno przez słownictwo, jak i gramatykę, by język nie był już dla ciebie obcy oraz by żadna rozmowa nie była stresująca.

Możesz się ze mną uczyć kilku języków obcych na zajęciach indywidualnych lub grupowych! Zajęcia są dostosowane pod Ciebie i Twoje zainteresowania oraz sposób nauki. W taki sposób możesz uczyć się ze mną:

Atmosfera na zajęciach

Zajęcia prowadzę w w przyjaznej i często zabawnej atmosferze. Ze mną nie tylko można pożartować na wiele tematów, ale też pozachwycać się utworami muzycznymi, wymienić się propozycjami filmów do obejrzenia oraz podyskutować na temat tego, jak przyswoić trudniejsze słówka, by stały przed tobą otworem i już nigdy nie sprawiały trudności.

Jak wyglądają zajęcia?

Na zajęciach skupiamy się na najważniejszych zwrotach i słówkach, dzięki czemu bardzo szybko możesz opanować język i przekroczyć bariery w mówieniu. Podczas zajęć na bieżąco zapisuję wymowę zdań oraz wyrazów i rozbrajam je na części pierwsze razem z uczniem, by stało się ono dla niego jasne i czytelne.

Więc jak, zdecydujesz się na naukę języka obcego z Keitah? 🙂

CHCESZ DOWIEDZIEĆ SIĘ WIĘCEJ O SKUTECZNEJ NAUCE JĘZYKÓW OBCYCH?

Wypełnij poniższy formularz, aby zapisać się na newsletter i poznać najlepsze metody nauki języków obcych!